തിരിച്ചറിയല് മോഷണവും സാമ്പത്തിക തട്ടിപ്പുകളും തടയുന്നതിന്റെ ഭാഗമായി ആളുകളുടെ കാലശേഷം ആധാര് നമ്പറുകള് നിര്ജീവമാക്കുന്ന നടപടികള് യുണീക്ക് ഐഡന്റിഫിക്കേഷന് അതോറിറ്റി ഓഫ് ഇന്ത്യ (UIDAI) ശക്തമാക്കിയിരിക്കുകയാണ്. നിലവിലെ കണക്കുകള് പ്രകാരം രാജ്യത്തുടനീളം മരണപ്പെട്ട 2.5 കോടിയിലധികം പേരുടെ ആധാര് നമ്പറുകള് ഇതിനകം നിര്ജീവമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
എന്നാല് ഒരാള് മരിച്ചതോടെ ആധാര് രേഖ പൂര്ണമായും ഇല്ലാതാക്കുകയല്ല ചെയ്യുന്നത്. പകരം ആ വ്യക്തി മരിച്ചതായി രേഖപ്പെടുത്തി ആധാര് നമ്പര് സ്ഥിരമായി നിര്ജീവമാക്കുകയാണ് ചെയ്യുന്നത്. ഇതിലൂടെ മരിച്ച വ്യക്തിയുടെ ആധാര് ഉപയോഗിച്ച് മറ്റൊരാള് ബാങ്കിങ്, സര്ക്കാര് സേവനങ്ങള് തുടങ്ങിയവയില് തട്ടിപ്പ് നടത്താനുള്ള സാധ്യത കുറയ്ക്കാന് കഴിയും. എങ്ങനെയാണ് മരിച്ച വ്യക്തിയുടെ ആധാര് നിര്ജീവമാക്കുന്നത്? ഇതിനായി കുടുംബാംഗങ്ങള് എന്താണ് ചെയ്യേണ്ടത്? മരിച്ച വ്യക്തിയുടെ ആധാര് നിര്ജീവമാക്കുന്നത് എന്തുകൊണ്ട് പ്രധാനമാണ്?.
ഒരു വ്യക്തിയുടെ കാലശേഷം ആധാര് നമ്പര് സജീവമായി നിലനിര്ത്തുന്നത് നിരവധി സുരക്ഷാ പ്രശ്നങ്ങളും നിയമപരമായ അപകടസാധ്യതകളും സൃഷ്ടിച്ചേക്കാം. ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടുകള് തുറക്കുന്നതിനോ, വായ്പകള് നേടുന്നതിനോ, സിം കാര്ഡുകള് വാങ്ങുന്നതിനോ, പെന്ഷനുകള്, സബ്സിഡികള്, റേഷന് അവകാശങ്ങള് തുടങ്ങിയ സര്ക്കാര് ആനുകൂല്യങ്ങള് നിയമവിരുദ്ധമായി നേടുന്നതിനോ തട്ടിപ്പുകാര്ക്ക് ഐഡന്റിറ്റി ദുരുപയോഗം ചെയ്യാന് കഴിയും. അത്തരം ദുരുപയോഗം മരണപ്പെട്ട വ്യക്തിയുടെ കുടുംബത്തിന് നിയമപരമായ സങ്കീര്ണതകള്ക്ക് കാരണമാകും. ആധാര് നിര്ജ്ജീവമാക്കുന്നത് ഈ അപകടസാധ്യതകള് ഇല്ലാതാക്കാന് സഹായിക്കുകയും കൃത്യമായ സര്ക്കാര് ഡാറ്റാബേസുകള് ഉറപ്പാക്കുകയും ചെയ്യുന്നു.
ഒരാളുടെ കാലശേഷം ആധാര് വിവരങ്ങള് UIDAI ഇല്ലാതാക്കുന്നില്ല. പകരം ആധാര് നമ്പറുകള് സ്ഥിരമായി നിഷ്ക്രിയമായി അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. കാരണം ഓരോ ആധാര് നമ്പറും പ്രധാനപ്പെട്ടതാണ്. സ്വത്ത് ഉടമസ്ഥാവകാശം, ബാങ്ക് അക്കൗണ്ടുകള്, നികുതി ഫയലിംഗുകള് തുടങ്ങിയ നിയമ, സാമ്പത്തിക ആവശ്യങ്ങള്ക്കായി സര്ക്കാരിന് രേഖകള് സൂക്ഷിക്കേണ്ടതുണ്ട്.കൂടാതെ ഐഡന്റിറ്റി ക്ലോണിംഗ് അല്ലെങ്കില് ബയോമെട്രിക് തട്ടിപ്പ് തടയുന്നതിനായി മരണപ്പെട്ട വ്യക്തിയുടെ വിരലടയാളങ്ങള്, ഐറിസ് സ്കാനുകള്, Facial data എന്നിവയുള്പ്പെടെയുള്ള ബയോമെട്രിക് വിവരങ്ങള് ശാശ്വതമായി ലോക്ക് ചെയ്തിരിക്കുന്നു.
യുഐഡിഎഐയുടെ ഡാറ്റാബേസ് അപ്ഡേറ്റ് ചെയ്യുന്നതിനായി നിരവധി സര്ക്കാര് ഏജന്സികളുമായി സംയോജിച്ചുള്ള പരിശോധനാ സംവിധാനങ്ങളുണ്ട്. രാജ്യത്തെ ജനന-മരണ രജിസ്ട്രേഷന് സംവിധാനം കൈകാര്യം ചെയ്യുന്ന രജിസ്ട്രാര് ജനറലില് നിന്ന് ഈ രേഖകള് ലഭിക്കുന്നു. പൊതുവിതരണ സംവിധാനം, ദേശീയ സാമൂഹിക സഹായ പദ്ധതി തുടങ്ങിയ ക്ഷേമ പദ്ധതികളില് നിന്ന് മരിച്ച ഗുണഭോക്താക്കളെക്കുറിച്ചുള്ള വിവരങ്ങളും അതോറിറ്റി ശേഖരിക്കുന്നു. കുടുംബങ്ങള് സമര്പ്പിക്കുന്ന സ്ഥിരീകരിച്ച ക്ലെയിമുകള് ആധാര് രേഖകള് അപ്ഡേറ്റ് ചെയ്യുന്നതിന് ഉപയോഗിക്കുന്നതിന് യുഐഡിഎഐ ബാങ്കുകളുമായും ഇന്ഷുറന്സ് കമ്പനികളുമായും ആലോചിക്കുന്നു.
Service for Reporting the Death of a Family Member സേവനം വഴി മൈആധാര് പോര്ട്ടല് ഉപയോഗിച്ച് ആധാര് ഉടമയുടെ വിയോഗം കുടുംബങ്ങള്ക്ക് റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്യാന് കഴിയും. അപേക്ഷകന് മരണപ്പെട്ടയാളുടെ 12 അക്ക ആധാര് നമ്പര്, മരണ രജിസ്ട്രേഷന് നമ്പര്, മരിച്ചയാളുടെ ഹൈഡ്രോഗ്രാഫിക്കല് വിശദാംശങ്ങള് എന്നിവ നല്കേണ്ടതുണ്ട്. കൂടാതെ മരണ സര്ട്ടിഫിക്കറ്റിന്റെ സ്കാന് ചെയ്ത പകര്പ്പ് നിര്ദ്ദിഷ്ട ഫോര്മാറ്റില് അപ്ലോഡ് ചെയ്യേണ്ടതുണ്ട്. കുടുംബാംഗം OTP പ്രാമാണീകരണം വഴി ആധാറുമായി ബന്ധിപ്പിച്ച മൊബൈല് നമ്പര് ഉപയോഗിച്ച് അവരുടെ ഐഡന്റിറ്റി സ്ഥിരീകരിക്കുകയും മരിച്ചയാളുമായുള്ള ബന്ധം വ്യക്തമാക്കുകയും വേണം.
അപേക്ഷ സമര്പ്പിച്ചുകഴിഞ്ഞാല്, യുഐഡിഎഐ ഒരുSearch Request Number സൃഷ്ടിക്കുന്നു. അഭ്യര്ത്ഥനയുടെ സ്റ്റാറ്റസ് ട്രാക്ക് ചെയ്യാന് ഇത് ഉപയോഗിക്കാം. നല്കിയിരിക്കുന്ന വിവരങ്ങള് മരണ സര്ട്ടിഫിക്കറ്റ് നല്കിയ സംസ്ഥാനത്തെ സിവില് രജിസ്ട്രേഷന് സിസ്റ്റവുമായി ക്രോസ്-വെരിഫൈ ചെയ്യുന്നു. പരിശോധന പൂര്ത്തിയാകുകയും വിശദാംശങ്ങള് പൊരുത്തപ്പെടുകയും ചെയ്തുകഴിഞ്ഞാല് ആധാര് നമ്പര് ശാശ്വതമായി നിര്ജ്ജീവമാക്കപ്പെടും. ആധാറുമായി ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുള്ള ബയോമെട്രിക് പ്രാമാണീകരണവും ഒടിപി അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള പരിശോധനയും ആ ഘട്ടത്തിനുശേഷം പ്രവര്ത്തിക്കുന്നത് നിര്ത്തുന്നു.
UIDAI-ക്ക് നിരവധി സുരക്ഷാ സംവിധാനങ്ങള് നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും, ചിലപ്പോള് പിശകുകള് സംഭവിക്കാം. ജീവിച്ചിരിക്കുന്ന ഒരാളുടെ ആധാര് മരിച്ചയാളുടേതാണെന്ന് തെറ്റായി അടയാളപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ടെങ്കില്, അവര്ക്ക് സാധുവായ തിരിച്ചറിയല് രേഖയുമായി അടുത്തുള്ള ആധാര് സേവാ കേന്ദ്രമോ UIDAI റീജിയണല് ഓഫീസോ സന്ദര്ശിക്കാം. രേഖ പരിശോധനയ്ക്കും പുതിയ ബയോമെട്രിക് അപ്ഡേറ്റിനും ശേഷം, UIDAI-ക്ക് ആധാര് സജീവ നിലയിലേക്ക് പുനഃസ്ഥാപിക്കാന് കഴിയും.
Content Highlights :Will the government deactivate a person's Aadhaar if they pass away? How does the UIDAI identify such Aadhaar holders? What should be done if a living person's Aadhaar is accidentally deactivated?